Xəbər lenti
Aimlər toxumaların bərpası üçün vacib olan mexanizm aşkar ediblər
Toxuma zədələndikdən sonra DNT təkcə ayrı-ayrı genlərin fəaliyyətini dəyişdirməklə qalmır, həm də hüceyrə nüvəsi daxilində məkan baxımından yenidən təşkil olunur. Manevr.az-ın xarici mətbuata istinadən xəbərinə görə, alimlər müəyyən ediblər ki, uzaq DNT seqmentlərini birləşdirən strukturlar olan xüsusi xromatin ilgəklərinin əmələ gəlməsi zədədən sonra toxumanın effektiv bərpası üçün vacibdir.
Tədqiqatın nəticələri *Science Advances* jurnalında dərc olunub. Araşdırma Barselona Universiteti və Biotibbi Tədqiqatlar İnstitutundan (IRB Barcelona) professor Montserrat Korominasın rəhbərlik etdiyi alimlər qrupu tərəfindən aparılıb. Tədqiqatda həmçinin Milli Genom Analizi Mərkəzi, Genom Tənzimlənməsi Mərkəzi və Lozanna Universitetinin tədqiqatçıları da iştirak ediblər.
Hüceyrə nüvəsində DNT zülallarla birləşərək xromatini əmələ gətirir. O, xətti DNT ardıcıllığında bir-birindən uzaqda yerləşən genom sahələrinin fiziki cəhətdən yaxınlaşmasına imkan verən mürəkkəb üçölçülü quruluşa malikdir. Bu, hansı genlərin aktivləşdiyinə və hansıların qeyri-aktiv qaldığına təsir göstərir.
Tədqiqatçılar bu strukturun regenerasiyadakı rolunu öyrənmək üçün "Drosophila melanogaster" meyvə milçəyinin qanad disklərindən - zədələnmədən sonra toxuma bərpasını müşahidə etməyə imkan verən bir modeldən - istifadə etdilər.
Alimlər üç DNT ilgəyi aşkar edərək, onların səmərəli regenerasiya üçün vacib olduğunu eksperimental yolla sübut etdilər. Tədqiqatçılar bu ilgəklərin formalaşmasına cavabdeh olan genomik sahələri dəyişdirdikdə toxumaların regenerasiya qabiliyyəti əhəmiyyətli dərəcədə zəiflədi, lakin orqanizmin normal inkişafı buna demək olar ki, məruz qalmadı.
Tədqiqat müəlliflərinin fikrincə, nəticələr göstərir ki, toxumaların bərpası yalnız zədədən sonra hansı genlərin aktivləşməsindən və ya deaktivləşməsindən deyil, həm də genomun özünün məkan təşkilindən asılıdır.
Beləliklə, DNT-nin üçölçülü arxitekturası regenerasiyanın tənzimlənməsinin əlavə bir səviyyəsini təşkil edə bilər. Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, bu cür dəyişikliklərin daha dərindən öyrənilməsi toxumaların bərpası mexanizmlərini daha yaxşı başa düşməyə kömək edəcək.
Sevinc
Manevr.az
Xəbəri paylaş
Çox oxunanlar
Son yüklənənlər
Axtarış
Reklam
Yazarlar
İlqar İlkin
Rəfail TAĞIZADƏ
-Afət Möhbalı
Emil Rasimoğlu
İlqar İlkin
Emil Rasimoğlu
İlqar İlkin
Sorğu
Portalımızı dəyərləndirin.
Çox oxunanlar